राज्याच्या कानाकोपऱ्यात पोहोचणारी, सामान्यांच्या दैनंदिन जीवनाचा अविभाज्य भाग असलेली राज्य परिवहन महामंडळाची ‘लालपरी’ आज रस्त्यावरून हद्दपार झाली आहे. एसटी कर्मचाऱ्यांनी आपल्या विविध मागण्यांसाठी संप पुकारल्याने राज्यातील एसटी सेवा पूर्णपणे ठप्प झाली आहे. याचा सर्वाधिक फटका बसला आहे तो सामान्यांना, विशेषतः गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर आपल्या गावी जाण्यासाठी आतुर असलेल्या लाखो प्रवाशांना.
एसटी कर्मचाऱ्यांच्या मागण्यांचा विचार करता, त्यांची प्रमुख मागणी आहे शासकीय कर्मचाऱ्यांप्रमाणे वेतन आणि सोयी-सवलती मिळाव्यात. ही मागणी पाहता, एसटी कर्मचारी दिवसरात्र काम करून, अनेकदा प्रतिकूल परिस्थितीतही सामान्यांची सेवा करतात. त्यांच्या कामाचे महत्त्व आणि त्यांच्यावरील ताण लक्षात घेता, त्यांना योग्य वेतन आणि सोयी-सवलती मिळणे ही त्यांची नैसर्गिक अपेक्षा आहे.
परंतु, या मागण्या पूर्ण करण्यासाठी संप हा योग्य मार्ग आहे का, हा खरा प्रश्न आहे. संपामुळे एसटीची चाके रुतली आहेत, प्रवाशांचे हाल होत आहेत. आपल्या गावी जाण्यासाठी प्रवाशांना खासगी वाहनांचा आधार घ्यावा लागत असून, यामुळे त्यांच्या खिशाला मोठी कात्री लागत आहे. शिवाय, खासगी वाहनांच्या वाढत्या संख्येमुळे रस्त्यांवरील वाहतूक कोंडी आणि अपघातांचे प्रमाण वाढण्याची भीती आहे.
यात भर म्हणजे, सध्या गणेशोत्सवाचा काळ सुरू आहे. हा महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा सण असून, या काळात लाखो लोक आपल्या गावी जातात. एसटी ही त्यांच्यासाठी सर्वात सोयीस्कर आणि परवडणारी वाहतूक सेवा. मात्र, संपामुळे या सेवेत मोठी खीळ बसली आहे. याचा सर्वाधिक फटका बसला आहे तो गरीब आणि मध्यमवर्गीय प्रवाशांना, ज्यांना खासगी वाहनांचा खर्च परवडणारा नाही.
या परिस्थितीत, सरकारने त्वरित हस्तक्षेप करून एसटी कर्मचाऱ्यांच्या मागण्यांची दखल घेणे गरजेचे आहे. त्यांच्याशी चर्चा करून या समस्येवर तोडगा काढून एसटीची चाके पुन्हा सुरू करावीत. शिवाय, भविष्यात असे संप होऊ नयेत यासाठी सरकारने ठोस पावले उचलणे आवश्यक आहे. कर्मचाऱ्यांना त्यांच्या हक्कांची जाणीव करून देणे, त्यांच्या समस्यांचे निराकरण करण्यासाठी एक प्रभावी यंत्रणा निर्माण करणे, आणि वेळोवेळी त्यांच्याशी संवाद साधणे यासारख्या उपाययोजनांमुळे भविष्यातील संपाची शक्यता कमी होऊ शकते.
एसटी कर्मचाऱ्यांनीही आपल्या मागण्यांसाठी संपाऐवजी अन्य मार्गांचा अवलंब करावा. संपामुळे प्रवाशांना होणारा त्रास लक्षात घेऊन, सरकारशी चर्चा करून आपल्या मागण्या मांडाव्यात आणि तोडगा काढण्याचा प्रयत्न करावा.
लालपरी ही केवळ एक वाहतूक सेवा नाही, तर ती सामान्यांच्या आशा-आकांक्षांचे प्रतीक आहे. तिची चाके कधीही बंद पडता कामा नयेत. सरकार आणि एसटी कर्मचारी यांनी एकत्र येऊन या समस्येवर तोडगा काढावा आणि लालपरीला पुन्हा एकदा सामान्यांच्या सेवेत सोडावे, हीच सध्याची खरी गरज आहे.
शेवटी, एक गोष्ट लक्षात ठेवली पाहिजे की, संवाद आणि समंजसपणा यातूनच समस्यांचे निराकरण शक्य आहे. सरकार आणि एसटी कर्मचारी यांनी याची जाणीव ठेवून, प्रवाशांच्या हितासाठी आणि राज्याच्या विकासासाठी एकत्र काम करावे, हीच जनतेची अपेक्षा आहे.
- सुनील ढेपे , संपादक, धाराशिव लाइव्ह
